تفنگ سرپر ترامپ مقابل حقوق بشر

خروج آمریکا از شورای حقوق بشر استفاده ابزاری این کشور از حقوق انسان ها را آشکارتر کرد.

همشهری آنلاین: دونالد ترامپ بار دیگر آمریکا را از شورای حقوق بشر سازمان ملل خارج کرد؛ تصمیمی که همزمانی آن با گزارش کمیته حقیقت سازمان ملل متحد درباره وقوع جنایت جنگی آمریکا در جنگ علیه ایران در بمباران مدرسه ابتدایی میناب و یک ورزشگاه در لامرد بسیار خبرساز شده است:

۱- از تولد شورا تا ورود و خروج آمریکا

تاسیس شورای حقوق بشر: در سال ۲۰۰۶ و به موجب قطعنامه ۶۰/۲۵۱ مجمع عمومی سازمان ملل

نهاد جایگزین: این شورا جایگزین کمیسیون حقوق بشرشدکه به دلیل عملکرد و ترکیب اعضایش با انتقادهای گسترده مواجه شده بود.

عضویت اولیه آمریکا: آمریکا در ابتدا عضو شورا نشد. دولت جورج دبلیو بوش در سال‌های نخست تشکیل شورا از عضویت در آن خودداری کرد، اما دولت باراک اوباما در سال ۲۰۰۹ تصمیم گرفت وارد شورا شود.

عضویت آمریکا در دوره دوم: واشنگتن سپس در سال ۲۰۱۶ برای یک دوره دیگر به عضویت شورا انتخاب شد.

خروج اول: در ۱۹ ژوئن ۲۰۱۸ دولت نخست ترامپ تصمیم به خروج گرفت.مایک پمپئو، وزیر خارجه وقت آمریکا، و نیکی هیلی، سفیر وقت واشنگتن در سازمان ملل، در اعلام این تصمیم به‌شدت از عملکرد شورا انتقاد کردند.

دلیل آمریکا برای خروج اول: نیلی هیلی، نماینده وقت آمریکا در سازمان ملل در ۲۰۱۸ هنگام خروج از شورای حقوق بشر مدعی شد که از زمان تشکیل این شورا، تعداد قطعنامه‌های محکوم‌کننده اسرائیل از مجموع قطعنامه‌های محکوم‌کننده سایر کشورهای جهان بیشتر بوده است و این استدلال یکی از محورهای اصلی دولت ترامپ برای خروج بود.

بازگشت دوباره به شورای حقوق بشر: دولت جو بایدن ترامپ را تغییر داد و در انتخابات ۱۴ اکتبر ۲۰۲۱ مجمع عمومی سازمان ملل بار دیگر به عضویت شورا درآمد و برای دوره سه‌ساله ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۴ انتخاب شد.

پایان عضویت: دولت بایدن در سپتامبر ۲۰۲۴ اعلام کرد برای یک دوره متوالی دیگر نامزد نخواهد شد. بنابراین دوره عضویت آمریکا در پایان سال ۲۰۲۴ به پایان رسید.

اعلام خروج: وقتی ترامپ در فوریه ۲۰۲۵ از «خروج دوباره» آمریکا سخن گفت، واشنگتن دیگر عضو فعال شورا نبود.

۲- شورای ۴۷ نفره چگونه انتخاب می‌شود؟

شورای حقوق بشر برخلاف شورای امنیت، ۱۵ عضو ندارد و ۵ عضو دائم دارای حق وتو نیز در آن وجود ندارد.

این شورا ۴۷ عضو دارد که مستقیماً توسط مجمع عمومی سازمان ملل انتخاب می‌شوند.

طبق قطعنامه ۶۰/۲۵۱، اعضا با رأی مخفی و با اکثریت اعضای مجمع عمومی انتخاب می‌شوند.

کرسی‌های شورا بر اساس توزیع جغرافیایی تعیین شده است:

آفریقا: ۱۳ کرسی

آسیا و اقیانوسیه: ۱۳ کرسی

اروپای شرقی: ۶ کرسی

آمریکای لاتین و کارائیب: ۸ کرسی

اروپای غربی و سایر کشورها: ۷ کرسی

جمع: ۴۷ کرسی.

هر عضو برای یک دوره سه‌ساله انتخاب می‌شود و نمی‌تواند بیش از دو دوره متوالی عضو شورا باشد.

۳- واکنش‌ها در داخل آمریکا

خروج ترامپ در آمریکا با واکنش‌های متفاوتی مواجه شده است:

حمایت کمیته یهودیان آمریکا: این کمیته در بیانیه‌ایاعلام کرد از سیاست دولت ترامپ در قبال شورای حقوق بشر استقبال می‌کند و شورای حقوق بشر را به «جانبداری ساختاری علیه اسرائیل» متهم کرد.

مخالفت اتحادیه آزادی‌های مدنی آمریکا: این اتحادیه تصمیم ترامپ را بخشی از عقب‌نشینی واشنگتن از سازوکارهای حقوق بشری بین‌المللی دانست.

هشدار سناتورها: برخی سناتورها از جمله «جین شاهین»، «کریس ون هولن»، «کوری بوکر»، «دیک دوربین»، «تیم کین»، «برنی سندرز» و «الیزابت وارن» در نامه‌ای مشترک به مارکو روبیو، وزیر خارجه، نسبت به عقب‌نشینی دولت در حوزه حقوق بشر اعتراض کردند.

۴- معنای خروج آمریکا در میانه جنگ ایران

شورای حقوق بشر در حالی با خروج آمریکا مواجه شد که پرونده جنگ ایران نیز وارد یکی از حساس‌ترین مراحل خود شده است.

خروج همزمان با تائید جنایت جنگی: در ۱۷ سپتامبر ۲۰۲۶، رویترز گزارش داد «کمیته حقیقت‌یاب مستقل بین‌المللی درباره ایران» به این نتیجه رسیده که نیروهای آمریکایی مسئول حمله به مدرسه شجره طیبه در میناب و یک مجموعه ورزشی در لامرد هستند و این حملات جنایت جنگی به شمار می‌رود.

خروج بجای پاسخگویی: حال آمریکا در شرایطی خروج کامل خود از شورای حقوق بشر را عملی کرده که خود در مقام پاسخگویی به دلیل جنایات جنگی در ایران قرار دارد، اما بجای پاسخگویی راه فرار از شورای حقوق بشر را ترجیح داده است

۵- انتقاد رسانه‌ها و کارشناسان از نقض حقوق بشر در آمریکا

رویترز: حتی پس از خروج رسمی، دیپلمات‌های آمریکایی همچنان تلاش می‌کنند بر برخی تصمیمات شورا اثر بگذارند. در یکی از موارد، واشنگتن علیه پیشنهاد ایجاد سازوکار تحقیقاتی درباره اقدامات اسرائیل در سرزمین‌های اشغالی لابی کرد.

تاکید واشنگتن‌پست بر اختلاف قدیمی: روزنامه واشنگتن‌پست در گزارش خود نوشت رابطه آمریکا با شورای حقوق بشر همواره «رفت‌وبرگشتی» بوده و تا حد زیادی تحت تأثیر تفاوت دیدگاه جمهوری‌خواهان و دموکرات‌ها و اختلافات داخلی در آمریکا قرار داشته است.

تانیـا گرین، مدیر بخش آمریکا در دیده‌بان حقوق بشر،: سیاست‌های دولت ترامپ حقوق بنیادین مرتبط با دموکراسی را تهدید کرده است.

جمیل داکوار، مدیر برنامه حقوق بشر اتحادیه آزادی‌های مدنی آمریکا: میان «گفتمان و عمل» آمریکا در حوزه حقوق بشر شکاف وجود دارد و اقدامات آمریکا درباره کشتارهای هدفمند، نظارت، پاسخگویی درباره شکنجه، مهاجرت، تبعیض، حق رأی و عدالت کیفری باید مورد نظارت قرار گیرد.

مایکل پوزنر، مدیر مرکز حقوق بشر و کسب‌وکار دانشگاه نیویورک: آمریکا با کنار کشیدن از این سازوکار به دیگران نیز برای خروج از شورای حقوق بشر چراغ سبز نشان داده است.

۶- کارنامه حقوق بشری آمریکا

آمریکا در حالی از شورای حقوق بشر کناره گیری کرده که در دو دهه گذشته گزارش‌های متعددی از نقض حقوق بشر توسط این کشور منتشر شده است:

کشتار در سوریه، یمن، سومالی، عراق و افغانستان: عفو بین‌الملل در گزارش خود آمریکا را به استفاده از نیروی مرگبار در خارج از مرزهایش، از جمله در یمن، و نبود پاسخگویی درباره کشتار غیرنظامیان در سوریه، عراق، افغانستان و سومالی متهم کرده است.

حمایت از کشتار در غزه: عفو در گزارشی همزمان با جنگ غزه اعلام کرد که آمریکا همچنان به اسرائیل سلاح و تجهیزات نظامی داده، در حالی که این سلاح‌ها در حملاتی مورد استفاده قرار گرفته‌اند که علیه شهروندان غیرنظامی بوده است.

بازداشت‌های بدون محاکمه در گوانتانامو: یکی از قدیمی‌ترین انتقادهای حقوق بشری به آمریکا، ادامه بازداشت زندانیان در گوانتانامو بدون برخورداری از استانداردهای دادرسی عادلانه است. دیده بان حقوق بشر آمریکا را به نقض فاحش حقوق بشر متهم کرده است.

استفاده از نیروی مرگبار پلیس: در گزارش دیگری همزمان با اعتراضات مینیاپلیس در آمریکا، عفو بین‌الملل گزارش داده که پلیس آمریکا در سال ۲۰۲۵، ۱۱۴۳ نفر را با شلیک گلوله کشت. به گفته این سازمان، سیاه‌پوستان بیش از ۲۳ درصد قربانیان تیراندازی مرگبار پلیس را تشکیل می‌دادند.

هشدار کمیته رفع تبعیض نژادی سازمان ملل: این کمیته در گزارش خود درباره خشونت پلیس، استفاده بیش از حد از زور علیه اقلیت‌ها و نرخ بالای زندانی شدن آمریکایی‌های آفریقایی‌تبار و لاتین‌تبار در آمریکا ابراز نگرانی کرده است.

هشدار درباره اعدام‌ و شکنجه: کمیته سازمان ملل علیه شکنجه در گزارشی درباره موارد اجرای ناموفق اعدام در ایالت‌هایی مانند آریزونا، اوکلاهما و اوهایو هشدار داد و گفت درد و رنج شدید و طولانی برخی زندانیان محکوم به اعدام می‌تواند در شرایط خاص مصداق رفتار ممنوع‌شده تحت کنوانسیون منع شکنجه باشد.

انتقاد از فرسایش حقوق بشر عفو بین‌الملل آمریکا در گزارش خود گفته است که حقوق بشر در داخل آمریکا در حال فرسایش است.عفو بین‌الملل آمریکا در گزارشی در ژانویه ۲۰۲۶ اعلام کرد اقدامات دولت ترامپ در سال ۲۰۲۵ به کوچک‌تر شدن فضای مدنی و تضعیف برخی سازوکارهای حاکمیت قانون منجر شده است..

۷- شاخص‌های حقوق بشری آمریکا

حاکمیت قانون( گزارش پروژه عدالت جهانی ۲۰۲۵) ۲۷ از ۱۴۳

آزادی مطبوعات( گزارشگران بدون مرز ۲۰۲۵): ۵۷ از ۱۸۰

گردش آزاد اطلاعات (گزارشگران بدون مرز ۲۰۲۶): ۶۴ از ۱۸۰

شاخص ادراک فساد(دیده بان شفافیت ۲۰۲۵): ۲۹ از ۱۸۲

کد خبر 1070122 منبع: روزنامه همشهری

• فوری | انفجار مهیب در پایتخت عربستان پس از حمله موشکی + فیلم

• جولانی هم به بن سلمان «نه» گفت | دمشق درخواست اعزام نیرو را رد کرد؛ پای ترکیه در میان است؟

• فوری | حمله موشکی به ریاض، پایتخت عربستان و به پایگاه هوایی سلطان

• هشدار به عربستان: حملات بزرگتر در راه است

• عربستان دست به دامن ایران شد؛ پاسخ ایران چیست؟

• هواپیماهای بدون سرنشین آمریکایی در راه کشور همسایه

• تصاویر سلفی ۷۰۰نیروی امنیتی اسرائیل در دست ایران؛ ببینید | افشاگری جدید حنظله

• واکنش فوری به شایعه فوت امیر نوری | هنوز امید داریم

• تصاویری از بهرام رادان و الهام نامی در کنسرت‌نمایش «سیاوش»

• استقرار جنگنده های رافال فرانسه در نزدیکی دژ موشکی روسیه

• بلند شدن ستون دود در نزدیکی فرودگاه ریاض+ ویدئو

• درمان رایگان سرطان با این اولویت از مهر آغاز می‌شود

• حمید ابراهیمی در «سرباز کوچک امام» نقش پزشک را بازی می‌کند

• انتشار برای اولین بار؛ کمپ مخفیانه آمریکا در کویت بعد از حملات ایران | ویدئو

• ساخت دستگاه خلال کن سیب زمینی با قوطی کنسرو + آموزش تصویری

• فوری؛ موضع جدید ترامپ درباره اقدام نظامی گسترده علیه ایران | انصارالله مایل به توافق با آمریکا است

• تصویر هوایی از ویلای بن سلمان که هدف موشک‌های یمن قرار گرفت!

• ۵ سال پیش دستمزد بازیگران جوکر ۱ چقدر بود؟ | ببینید

• واکنش فوری به شایعه فوت امیر نوری | هنوز امید داریم

• اقدام ناگهانی و خودسرانه امارات علیه ایران + ماجرا چیست؟

• استقرار پلیس زن مقابل مدارس دخترانه ‌| ۴ منطقه با بیشترین ازدحام ترافیکی به خاطر مدارس | انتقاد جدی پلیس از سرویس مدارس

• پرسپولیس دست‌بردار نیست | رونمایی از مدارک جدید علیه آسانی

• قیمت هر شانه تخم مرغ اعلام شد؛ دیگر تفاوت قیمت در مغازه ها نخواهیم داشت

• ویدیویی از لحظه وحشتناک انفجار در ریاض پس از اصابت موشک‌های یمن

• آمریکا از شورای حقوق بشر سازمان ملل خارج می شود؟‌ | این فرمان ترامپ به‌طور خاص آنروا را هدف قرار داد

• آمریکا از جلسه قهر کرد و بیرون رفت! | ماجرا چه بود؟